Uniwersytet Medyczny w Lublinie

Aktualności

19.03.2014

Umiejętności i kompetencje przyszłości

Institute for the Future for the University of Phoenix Research Institute opracował raport analityczny, w którym przedstawiono główne czynniki wpływające na kształt obecnego i przyszłego rynku pracy. W związku z dynamicznym postępem technologii informacyjnych oraz procesem globalizacji zmieniają się również oczekiwania stawiane pracownikom. Badacze wskazali sześć głównych trendów społeczno-gospodarczych, determinujących obecne i przyszłe zapotrzebowanie na kompetencje pracowników, wśród których wskazano:

  1. Wzrastająca długość życia ludzi.
  2. Wzrastająca rola tzw. „smart machines and systems” w niemal każdej dziedzinie życia.
  3. Kluczowa rola informacji w gospodarce.
  4. Rozwój nowych narzędzi komunikowania się.
  5. Upowszechnianie się „superstruktur” organizacyjnych, wykraczających poza tradycyjne ramy instytucjonalne.
  6. Globalizacja.

 

Wskazane zjawiska wymuszają na pracownikach, chcących osiągnąć sukces zawodowy, kształtowanie umiejętności, które umożliwią im skuteczne funkcjonowanie w nowych warunkach, różniących się istotnie od tradycyjnie rozumianego środowiska pracy. Współczesne organizacje, rywalizujące coraz częściej na globalnym rynku, muszą radzić sobie z barierami, które się z tym wiążą. Z pomocą przychodzą nowoczesne technologie, coraz większa dostępność zasobów informacji, itp. Warunkiem ich skutecznego wykorzystania i przekucia na sukces rynkowy pozostaje jednak wyposażony w odpowiednie umiejętności kognitywne i społeczne pracownik. Wśród kluczowych umiejętności, gwarantujących sukces zawodowy obecnie oraz w przyszłości wskazuje się:

  1. Umiejętność krytycznej analizy, wyciąganie wniosków i podejmowanie na ich podstawie decyzji (ang. sense-making).
  2. Umiejętność nawiązywania i podtrzymywania interakcji ukierunkowanych na konkretny cel z dużą ilością osób. Umiejętność kontrolowania czynników emocjonalnych, wpływających na efektywność komunikacji i warunkujących podtrzymywanie więzi społecznych opartych na zaufaniu i współpracy (ang. social – inteligence).
  3. Umiejętność skutecznego komunikowania się i działania zespołowego pomimo istnienia różnic kulturowych, w celu osiągania zamierzonych rezultatów (ang. cross – cultural competency). Wymaga to nie tylko znajomości języków obcych i umiejętności przezwyciężania różnic w sposobach myślenia i działania. Obecnie, gdy coraz więcej mówi się o roli innowacji w osiąganiu przewagi rynkowej, niezbędna jest umiejętność wykorzystywania tych różnic w celu tworzenia nowych oryginalnych rozwiązań. Według badań właśnie zróżnicowane pod względem kulturowym i społecznym zespoły są w stanie generować innowacje, a w dzisiejszych, globalnych warunkach tworzenie takich zespołów jest dużo prostsze.
  4. Innowacyjne i adaptacyjne myślenie, czyli zdolność do wykraczania poza działania rutynowe, kreatywność, zdolność do tworzenia nowych rozwiązań, odnajdywania się i działania w nowych sytuacjach (ang. novel and adaptative thinking).
  5. Umiejętność analizy dużej ilości danych (tzw. big data), wyciągania na jej podstawie wniosków i przekładanie na rekomendacje do działania (ang. computational thinking).
  6. Umiejętność wykorzystania nowych mediów do skutecznej komunikacji, pozyskiwania informacji, itp. Na znaczeniu zyskują formy prezentowania informacji odmienne od tradycyjnych, opartych na tekście. Coraz częściej skuteczna, przekonująca komunikacja w sieci wymaga stosowania narzędzi audiowizualnych, dlatego wśród narzędzi biurowych stosowanych na co dzień znajdą się również te, służące tworzeniu i stosowania multimedialnych form przekazu.
  7. Interdyscyplinarne podejście do problemów. Złożoność problemów napotykanych we współczesnej rzeczywistości zawodowej wymaga umiejętności syntezy i praktycznego wykorzystania wiedzy z różnych dyscyplin.
  8. Umiejętność oceny wiarygodności dostępnych informacji, ich filtrowania, wydobywania tych najważniejszych dla rozwiązywania problemów i skutecznego działania.
  9. Myślenie strategiczne i projektowe, czyli zdolność do wyznaczania i priorytetyzacji celów, planowanie szczegółowych działań dążących do ich osiągania, umiejętność organizowania środowiska pracy, koordynowania działań zespołowych.
  10. Umiejętność pracy zespołowej, nawiązywania skutecznej interakcji i jej podtrzymywania w świecie wirtualnym, wykorzystywanie nowych mediów w efektywnej pracy zespołowej, umiejętność zarządzania swoim wizerunkiem w sieci.

 

Jak wskazują badania, znaczenie nowoczesnych technologii w naszym życiu będzie rosło. Będą one w coraz większym stopniu wpływać na kształt relacji społecznych i zawodowych. Zdaniem autorów raportu w miejscu pracy zastępować będą pracowników w zakresie rutynowych, powtarzalnych czynności, jednak myślenie twórcze i innowacyjne pozostaje nadal domeną człowieka i rozwijanie tego typu kompetencji, (obok kompetencji przedmiotowych, związanych z konkretnym zawodem), wydaje się być czynnikiem warunkującym sukces zawodowy na współczesnym, dynamicznie zmieniającym się rynku pracy.

 

Wyniki przedstawionych badań stanowią wskazówkę dla uczelni wyższych, których obowiązkiem, obok kształtowania kompetencji kierunkowych (wiedzy i umiejętności przedmiotowych, wynikających ze specyfiki kierunku studiów), jest wyposażanie swoich absolwentów w kompetencje ogólne, uniwersalne. Warto zatem wziąć pod uwagę wskazane wyżej uwarunkowania i zmiany dokonujące się w otoczeniu społecznym uczelni podczas definiowania efektów kształcenia w celu zapewnienia studentom konkurencyjnej oferty kształcenia, zapewniającą im przewagę na rynku pracy.

 

Szczegółową prezentację wyników badań zawiera raport: Future Work Skills 2020, Institute for the Future for the University of Phoenix Research Institute autorstwa: Anny Davies, Devin’a Fidlera, Mariny Gorbis.

 

Pliki do pobrania

sr-1382a_upri_future_work_skills_sm.pdf

Future Work Skills 2020

Studenci i doktoranci

Kalendarz

Październik 2019